Mediana i dominanta
Matura podstawowa z matematyki · Kombinatoryka, prawdopodobieństwo i statystyka · tier B · 24 zadania z arkuszy CKE
Mediana to wartość środkowa uporządkowanych danych; dominanta, wartość najczęstsza.
Wzory w skrócie
- Najpierw uporządkuj dane rosnąco
- Nieparzysta liczba danych: mediana to wyraz środkowy
- Parzysta liczba danych: mediana to średnia dwóch środkowych wyrazów
- Dominanta: wartość, która występuje najczęściej
Jak rozpoznać zadanie
Przy danych w tabeli (wartość i liczebność) policz, na których miejscach leżą środkowe wyrazy.
Przykład z rozwiązaniem
W tabeli zestawiono oceny z kartkówki w pewnej klasie: $\begin{array}{|c|c|c|c|c|c|c|}\hline \text{oceny} & 1 & 2 & 3 & 4 & 5 & 6 \\ \hline \text{liczba uczniów} & 5 & 6 & 1 & 2 & 1 & 0 \\ \hline\end{array}$ Mediana ocen jest równa
- A $2$
- B $2{,}2$
- C $1{,}5$
- D $4$
- 1.Liczba wszystkich ocen: $5 + 6 + 1 + 2 + 1 + 0 = 15$.
- 2.Środkowe miejsce (miejsca) w uporządkowanym ciągu: $\dfrac{15 + 1}{2} = 8$.
- 3.Liczymy oceny narastająco: do oceny 1: 5, do oceny 2: 11, do oceny 3: 12, do oceny 4: 14, do oceny 5: 15, do oceny 6: 15.
- 4.$Me = 2$.
W aplikacji dostajesz takie zadania z innymi liczbami i wpisujesz wynik każdego kroku.
Typowe błędy
Te pomyłki prowadzą do błędnych odpowiedzi w zadaniach zamkniętych z tego tematu:
- Przed wyznaczeniem mediany trzeba uporządkować dane.
- To jest średnia arytmetyczna, a nie mediana.
- To środkowa ocena w nagłówku tabeli; trzeba uwzględnić, ile razy każda ocena wystąpiła.
- Przy nieparzystej liczbie danych mediana to jeden wyraz środkowy, bez liczenia średniej.
Na maturze
Policzone z 10 arkuszy CKE formuły 2023 z lat 2022–2026 (tej formuły dotyczy matura 2027). Razem 13 pkt z tego tematu. Jak liczymy tier listę.
Co trzeba umieć wcześniej
Ten temat nie wymaga wcześniejszych tematów z liceum. Możesz od niego zacząć.
Ten temat jest potrzebny do
Na tym temacie nie stoją inne tematy matury podstawowej.
Lekcja z teorią, zadania krok po kroku z podpowiedziami i powtórka, zanim temat wyleci z głowy.
Zadania z arkuszy CKE z tego tematu
24 zadania z oficjalnych matur, każde z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.