Procenty
Matura podstawowa z matematyki · Liczby rzeczywiste · tier C · 31 zadań z arkuszy CKE
Procent to setna część. Zmiany procentowe liczymy mnożeniem, a nie dodawaniem.
Wzory w skrócie
- Wzrost o $p\%$: mnożymy przez $\left(1 + \frac{p}{100}\right)$; spadek o $p\%$: przez $\left(1 - \frac{p}{100}\right)$
- Kolejne zmiany mnożymy: podwyżka o 20%, potem obniżka o 20% to $1{,}2 \cdot 0{,}8 = 0{,}96$, czyli spadek o 4%
- Punkty procentowe to różnica procentów (z 30% na 35% to wzrost o 5 punktów procentowych)
- Procent składany: $K_n = K_0\left(1 + \frac{p}{100}\right)^n$
Jak rozpoznać zadanie
Zapisz, od jakiej kwoty liczony jest każdy procent. Druga zmiana zawsze dotyczy wyniku pierwszej.
Przykład z rozwiązaniem
Cena hulajnogi wynosiła $1\,200\ \text{zł}$. Cenę podwyższono o $10\%$. Nowa cena jest równa
- A $1\,210\ \text{zł}$
- B $1\,080\ \text{zł}$
- C $1\,320\ \text{zł}$
- D $120\ \text{zł}$
- 1.Podwyżka o $10\%$: nowa cena to $110\%$ starej ceny, czyli mnożymy przez $1{,}1$.
- 2.$1200\cdot 1{,}1 = 1320$, więc nowa cena to $1\,320\ \text{zł}$.
W aplikacji dostajesz takie zadania z innymi liczbami i wpisujesz wynik każdego kroku.
Typowe błędy
Te pomyłki prowadzą do błędnych odpowiedzi w zadaniach zamkniętych z tego tematu:
- Zmianę procentową liczy się względem ceny przed zmianą, a nie po zmianie.
- To zmiana w złotych, a nie w procentach.
- To stosunek nowej ceny do starej, a pytanie dotyczy zmiany ceny.
- Cenę obniżono zamiast podwyższyć.
Na maturze
Policzone z 10 arkuszy CKE formuły 2023 z lat 2022–2026 (tej formuły dotyczy matura 2027). Razem 6 pkt z tego tematu. Jak liczymy tier listę.
Co trzeba umieć wcześniej
Ten temat nie wymaga wcześniejszych tematów z liceum. Możesz od niego zacząć.
Ten temat jest potrzebny do
Na tym temacie nie stoją inne tematy matury podstawowej.
Lekcja z teorią, zadania krok po kroku z podpowiedziami i powtórka, zanim temat wyleci z głowy.
Zadania z arkuszy CKE z tego tematu
31 zadań z oficjalnych matur, każde z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.