Odczytywanie wykresu, przesunięcia
Matura podstawowa z matematyki · Funkcje · tier A · 34 zadania z arkuszy CKE
Z wykresu odczytujemy dziedzinę, zbiór wartości, miejsca zerowe i monotoniczność.
Wzory w skrócie
- Dziedzina, rzut wykresu na oś $OX$, zbiór wartości, rzut na oś $OY$
- Miejsca zerowe, punkty przecięcia z osią $OX$
- $y = f(x - a)$: przesunięcie o $a$ w prawo; $y = f(x) + b$: o $b$ w górę
- $y = -f(x)$: odbicie względem osi $OX$; $y = f(-x)$: względem osi $OY$
Jak rozpoznać zadanie
Przy przesunięciach uważaj na znak: $f(x - 3)$ to przesunięcie w prawo, nie w lewo.
Przykład z rozwiązaniem
Na rysunku przedstawiono wykres funkcji $f$. Zbiorem wartości funkcji $f$ jest przedział
- A $(-2,\ 5)$
- B $[-6,\ 4]$
- C $[-2,\ 5]$
- D $[3,\ 5]$
- 1.Zbiór wartości to zbiór drugich współrzędnych wszystkich punktów wykresu, czyli rzut wykresu na oś $OY$.
- 2.Najniżej położony punkt wykresu to $(-4,\ -2)$, więc najmniejsza wartość funkcji to $-2$.
- 3.Najwyżej położony punkt wykresu to $(-1,\ 5)$, więc największa wartość funkcji to $5$.
- 4.Funkcja przyjmuje wszystkie wartości pomiędzy nimi (wykres jest ciągłą linią), więc zbiór wartości to $[-2,\ 5]$.
W aplikacji dostajesz takie zadania z innymi liczbami i wpisujesz wynik każdego kroku.
Typowe błędy
Te pomyłki prowadzą do błędnych odpowiedzi w zadaniach zamkniętych z tego tematu:
- W tym przedziale funkcja nie jest monotoniczna, na jego części wykres rośnie, a na części maleje.
- Najmniejsza i największa wartość są przyjmowane, nawiasy kwadratowe.
- Zbiór wartości to wszystkie wartości od najmniejszej do największej, a nie tylko wartości na końcach wykresu.
- Przedział monotoniczności to przedział argumentów (oś OX), a nie wartości (oś OY).
Na maturze
Policzone z 10 arkuszy CKE formuły 2023 z lat 2022–2026 (tej formuły dotyczy matura 2027). Razem 19 pkt z tego tematu. Jak liczymy tier listę.
Co trzeba umieć wcześniej
Ten temat nie wymaga wcześniejszych tematów z liceum. Możesz od niego zacząć.
Ten temat jest potrzebny do
Lekcja z teorią, zadania krok po kroku z podpowiedziami i powtórka, zanim temat wyleci z głowy.
Zadania z arkuszy CKE z tego tematu
34 zadania z oficjalnych matur, każde z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.