Funkcja kwadratowa
Matura podstawowa z matematyki · Funkcje · tier S · 75 zadań z arkuszy CKE
Wykres funkcji kwadratowej to parabola z wierzchołkiem $W = (p, q)$.
Wzory w skrócie
- Postać ogólna $f(x) = ax^2 + bx + c$, kanoniczna $f(x) = a(x - p)^2 + q$
- $p = -\dfrac{b}{2a}$, $\quad q = f(p) = -\dfrac{\Delta}{4a}$
- Oś symetrii paraboli: prosta $x = p$
- $a > 0$: najmniejsza wartość to $q$; $a < 0$: największa wartość to $q$
Jak rozpoznać zadanie
Prawie każde zadanie z parabolą zaczyna się od wierzchołka. Na przedziale domkniętym porównaj wartości w końcach i w $p$ (jeśli należy do przedziału).
Przykład z rozwiązaniem
Wierzchołkiem paraboli o równaniu $y = -2(x - 4)^2 + 5$ jest punkt
- A $W = (5,\ 4)$
- B $W = (-4,\ 5)$
- C $W = (4,\ -5)$
- D $W = (4,\ 5)$
- 1.Funkcja jest w postaci kanonicznej $f(x) = a(x - p)^2 + q$: $x - 4 = x - 4$, więc $p = 4$.
- 2.Liczba dodana na końcu to $q = 5$. Wierzchołek: $W = (4,\ 5)$.
- 3.Na wykresie: ramiona paraboli są skierowane w dół (a < 0), więc wierzchołek to najwyższy punkt wykresu. Przerywana prosta $x = 4$ to oś symetrii paraboli, przechodzi przez wierzchołek.
W aplikacji dostajesz takie zadania z innymi liczbami i wpisujesz wynik każdego kroku.
Typowe błędy
Te pomyłki prowadzą do błędnych odpowiedzi w zadaniach zamkniętych z tego tematu:
- Sprawdź kierunek ramion paraboli: przy a > 0 funkcja przyjmuje wartości od q w górę.
- Zbiór wartości to drugie współrzędne (y), granicą jest q, a nie p.
- Wartość q jest przyjmowana w wierzchołku, więc nawias przy q jest kwadratowy.
- W postaci a(x − p)² + q przy „x + 3” pierwsza współrzędna wierzchołka to −3, a nie 3.
Na maturze
Policzone z 10 arkuszy CKE formuły 2023 z lat 2022–2026 (tej formuły dotyczy matura 2027). Razem 53 pkt z tego tematu. Jak liczymy tier listę.
Co trzeba umieć wcześniej
Ten temat jest potrzebny do
Na tym temacie nie stoją inne tematy matury podstawowej.
Lekcja z teorią, zadania krok po kroku z podpowiedziami i powtórka, zanim temat wyleci z głowy.
Zadania z arkuszy CKE z tego tematu
75 zadań z oficjalnych matur, każde z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.