matmaradarZaloguj sięZacznij za darmo

Dowody (podzielność, nierówności)

Matura podstawowa z matematyki · Wyrażenia algebraiczne · tier S · 34 zadania z arkuszy CKE

W zadaniu „wykaż, że” trzeba pokazać, że teza zachodzi zawsze, a nie na przykładzie.

Wzory w skrócie

  • Liczba parzysta: $2k$, nieparzysta: $2k + 1$, liczba dająca resztę $r$ z dzielenia przez $m$: $mk + r$
  • Podzielność przez $m$: zapisz wyrażenie w postaci $m \cdot (\text{liczba całkowita})$
  • Nierówność: przenieś wszystko na jedną stronę i pokaż, że to np. kwadrat, który jest $\ge 0$
  • Na końcu napisz wniosek: „To należało wykazać”

Jak rozpoznać zadanie

Zapisz założenia wzorem (np. $n = 2k + 1$), przekształcaj wyrażenie krok po kroku i zakończ zdaniem, które powtarza tezę.

Przykład z rozwiązaniem

Zadanie 7 z matury maj 2026 (CKE, 2 pkt).

Wykaż, że dla każdej liczby całkowitej $n$ liczba $7n^2 + 21n$ jest podzielna przez $14$.

Rozwiązanie
  1. 1.
    Wyłączamy wspólny czynnik: $7n^2 + 21n = 7n(n + 3)$.
  2. 2.
    Jeśli $n$ jest parzyste, to czynnik $n$ jest parzysty, więc iloczyn $n(n + 3)$ jest parzysty.
  3. 3.
    Jeśli $n$ jest nieparzyste, to $n + 3$ jest parzyste (suma dwóch liczb nieparzystych), więc $n(n + 3)$ też jest parzysty.
  4. 4.
    Zatem $n(n + 3) = 2m$ dla pewnej liczby całkowitej $m$, czyli $7n(n + 3) = 14m$.
  5. 5.
    Liczba $7n^2 + 21n$ jest podzielna przez $14$ dla każdej liczby całkowitej $n$.
Odpowiedź: $7n^2 + 21n = 7n(n + 3)$, a $n(n + 3)$ jest parzyste, więc liczba dzieli się przez $14$.

Strona tego zadania z oryginałem z arkusza

Na maturze

10 z 10arkuszy z tym tematem
12zadań w arkuszach formuły 2023
2,5pkt średnio na arkusz
Stier · 5,2% punktów

Policzone z 10 arkuszy CKE formuły 2023 z lat 2022–2026 (tej formuły dotyczy matura 2027). Razem 25 pkt z tego tematu. Jak liczymy tier listę.

Co trzeba umieć wcześniej

Mapa wszystkich tematów

Ten temat jest potrzebny do

Na tym temacie nie stoją inne tematy matury podstawowej.

Ćwicz „Dowody (podzielność, nierówności)” w aplikacji

Lekcja z teorią, zadania krok po kroku z podpowiedziami i powtórka, zanim temat wyleci z głowy.

Zadania z arkuszy CKE z tego tematu

34 zadania z oficjalnych matur, każde z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.

Formuła 2023 · 12 zadań

Zadanie 7, matura maj 2026Wykaż, że dla każdej liczby całkowitej n liczba 7n2 + 21n jest podzielna przez 14.2 pktZadanie 21, matura maj 2026Dany jest trójkąt KLM, w którym |KM| = a oraz |LM| = b. Dwusieczna kąta LMK przecina bok KL w punkcie N (zobac…2 pktZadanie 5, matura marzec 2026Wykaż, że liczba 25014 - 24994 jest podzielna przez 10\,000.2 pktZadanie 21, matura marzec 2026Dany jest trapez równoramienny ABCD o podstawach AB i CD, w którym |AB| = 2 |CD|. Przekątna AC tego trapezu je…3 pktZadanie 5, matura maj 2025Wykaż, że dla każdej nieparzystej liczby naturalnej n liczba 3n2 + 2n + 7 jest podzielna przez 4.2 pktZadanie 3, matura grudzień 2024Wykaż, że liczba 2100 + 449 + 1624 jest podzielna przez 21.2 pktZadanie 3, matura maj 2024Wykaż, że dla każdej liczby naturalnej n 1 liczba n2 + (n + 1)2 + (n + 2)2 przy dzieleniu przez 3 daje resztę …2 pktZadanie 5, matura grudzień 2023Wykaż, że dla każdej liczby całkowitej nieparzystej n liczba 3n2 + 4n + 1 jest podzielna przez 4.2 pktZadanie 3, matura maj 2023Wykaż, że dla każdej liczby naturalnej n 1 liczba (2n + 1)2 - 1 jest podzielna przez 8.2 pktZadanie 14, matura grudzień 2022Wykaż, że dla każdej liczby naturalnej n liczba 5n2 + 15n jest podzielna przez 10.2 pktZadanie 26, matura wrzesień 2022Wykaż, że dla każdej liczby naturalnej n liczba 10n2 + 30n + 8 przy dzieleniu przez 5 daje resztę 3.2 pktZadanie 9, matura marzec 2022Wykaż, że dla każdej liczby całkowitej nieparzystej n liczba n2 + 2023 jest podzielna przez 8.2 pkt

Formuła 2015 · 10 zadań

Zadanie 32, matura maj 2023, formuła 2015Wykaż, że dla każdej liczby rzeczywistej x 1 i dla każdej liczby rzeczywistej y prawdziwa jest nierówność x2 +…2 pktZadanie 31, matura maj 2022, formuła 2015Wykaż, że dla każdej liczby rzeczywistej a i każdej liczby rzeczywistej b takich, że b a, spełniona jest nieró…2 pktZadanie 30, matura maj 2021, formuła 2015Wykaż, że dla każdych trzech dodatnich liczb a, b i c takich, że a < b, spełniona jest nierówność a/b < a + c/…2 pktZadanie 28, matura czerwiec 2020, formuła 2015Wykaż, że dla każdych dwóch różnych liczb rzeczywistych a i b prawdziwa jest nierówność a(a - 2b) + 2b2 > 0.2 pktZadanie 28, matura marzec 2020, formuła 2015Wykaż, że dla dowolnej dodatniej liczby rzeczywistej x prawdziwa jest nierówność 4x + 1/x 4.2 pktZadanie 28, matura maj 2019, formuła 2015Wykaż, że dla dowolnych liczb rzeczywistych a i b prawdziwa jest nierówność 3a2 - 2ab + 3b2 0.2 pktZadanie 28, matura maj 2018, formuła 2015Udowodnij, że dla dowolnych liczb dodatnich a, b prawdziwa jest nierówność 1/2a + 1/2b 2/a + b.2 pktZadanie 27, matura maj 2017, formuła 2015Wykaż, że liczba 42017 + 42018 + 42019 + 42020 jest podzielna przez 17.2 pktZadanie 30, matura maj 2016, formuła 2015Ciąg (an) jest określony wzorem an = 2n2 + 2n dla n 1. Wykaż, że suma każdych dwóch kolejnych wyrazów tego cią…2 pktZadanie 27, matura maj 2015, formuła 2015Wykaż, że dla każdej liczby rzeczywistej x i dla każdej liczby rzeczywistej y prawdziwa jest nierówność 4x2 - …2 pkt

Stara formuła · 12 zadań

Zadanie 28, matura czerwiec 2020, stara formułaWykaż, że dla każdych dwóch różnych liczb rzeczywistych a i b prawdziwa jest nierówność a(a - 2b) + 2b2 > 0.2 pktZadanie 28, matura maj 2019, stara formułaWykaż, że dla dowolnych liczb rzeczywistych a i b prawdziwa jest nierówność 3a2 - 2ab + 3b2 0.2 pktZadanie 28, matura maj 2018, stara formułaUdowodnij, że dla dowolnych liczb dodatnich a, b prawdziwa jest nierówność 1/2a + 1/2b 2/a + b.2 pktZadanie 27, matura maj 2017, stara formułaWykaż, że liczba 42017 + 42018 + 42019 + 42020 jest podzielna przez 17.2 pktZadanie 30, matura maj 2016, stara formułaCiąg (an) jest określony wzorem an = 2n2 + 2n dla n 1. Wykaż, że suma każdych dwóch kolejnych wyrazów tego cią…2 pktZadanie 26, matura maj 2015, stara formułaWykaż, że dla każdej liczby rzeczywistej x i dla każdej liczby rzeczywistej y prawdziwa jest nierówność 4x2 - …2 pktZadanie 28, matura maj 2014, stara formułaUdowodnij, że każda liczba całkowita k, która przy dzieleniu przez 7 daje resztę 2, ma tę własność, że reszta …2 pktZadanie 28, matura maj 2013, stara formułaUdowodnij, że dla dowolnych liczb rzeczywistych x, y, z takich, że x + y + z = 0, prawdziwa jest nierówność xy…2 pktZadanie 31, matura maj 2013, stara formułaWykaż, że liczba 6100 - 2 699 + 10 698 jest podzielna przez 17.2 pktZadanie 31, matura sierpień 2012, stara formułaWykaż, że jeżeli c < 0, to trójmian kwadratowy y = x2 + bx + c ma dwa różne miejsca zerowe.2 pktZadanie 29, matura czerwiec 2012, stara formułaUzasadnij, że suma kwadratów trzech kolejnych liczb całkowitych przy dzieleniu przez 3 daje resztę 2.2 pktZadanie 30, matura maj 2010, stara formułaWykaż, że jeśli a > 0, to a2 + 1/a + 1 a + 1/2.2 pkt