Dowody (podzielność, nierówności)
Matura podstawowa z matematyki · Wyrażenia algebraiczne · tier S · 34 zadania z arkuszy CKE
W zadaniu „wykaż, że” trzeba pokazać, że teza zachodzi zawsze, a nie na przykładzie.
Wzory w skrócie
- Liczba parzysta: $2k$, nieparzysta: $2k + 1$, liczba dająca resztę $r$ z dzielenia przez $m$: $mk + r$
- Podzielność przez $m$: zapisz wyrażenie w postaci $m \cdot (\text{liczba całkowita})$
- Nierówność: przenieś wszystko na jedną stronę i pokaż, że to np. kwadrat, który jest $\ge 0$
- Na końcu napisz wniosek: „To należało wykazać”
Jak rozpoznać zadanie
Zapisz założenia wzorem (np. $n = 2k + 1$), przekształcaj wyrażenie krok po kroku i zakończ zdaniem, które powtarza tezę.
Przykład z rozwiązaniem
Zadanie 7 z matury maj 2026 (CKE, 2 pkt).
Wykaż, że dla każdej liczby całkowitej $n$ liczba $7n^2 + 21n$ jest podzielna przez $14$.
- 1.Wyłączamy wspólny czynnik: $7n^2 + 21n = 7n(n + 3)$.
- 2.Jeśli $n$ jest parzyste, to czynnik $n$ jest parzysty, więc iloczyn $n(n + 3)$ jest parzysty.
- 3.Jeśli $n$ jest nieparzyste, to $n + 3$ jest parzyste (suma dwóch liczb nieparzystych), więc $n(n + 3)$ też jest parzysty.
- 4.Zatem $n(n + 3) = 2m$ dla pewnej liczby całkowitej $m$, czyli $7n(n + 3) = 14m$.
- 5.Liczba $7n^2 + 21n$ jest podzielna przez $14$ dla każdej liczby całkowitej $n$.
Na maturze
Policzone z 10 arkuszy CKE formuły 2023 z lat 2022–2026 (tej formuły dotyczy matura 2027). Razem 25 pkt z tego tematu. Jak liczymy tier listę.
Co trzeba umieć wcześniej
Ten temat jest potrzebny do
Na tym temacie nie stoją inne tematy matury podstawowej.
Lekcja z teorią, zadania krok po kroku z podpowiedziami i powtórka, zanim temat wyleci z głowy.
Zadania z arkuszy CKE z tego tematu
34 zadania z oficjalnych matur, każde z odpowiedzią i rozwiązaniem krok po kroku.